HET
WEER,
NADER VERKLAARD
de (oudere) verhalen
zijn soms niet meer helemaal up to
date,
onze excusses daarvoor,
red.
Regenboog
Een regenboog is een boog van regendruppels.
In
de volksmond ook
wel
"kermis in de
hel" genoemd.
De regenboog ontstaat
als waterdruppels door
de zon
(of maan) worden beschenen.
De boog kan
ook
in een
fontein of in
het water uit een tuinslang zichtbaar zijn.
De regenboog is altijd tegenover
de zon te
zien,
de
zon
in
de rug dus.
In feite staat de
waarnemer met
de zon
en
het middelpunt van de regenboog
op één lijn.
Het witte
zonlicht
dat alle
kleuren van de regenboog
bevat wordt in
de druppels
gebroken,
zodat ze
apart
zichtbaar worden.
De boog is rood van buiten; naar
binnen toe loopt
de
kleur via geel en
groen naar blauw-
achtig
en wordt steeds
fletser.
Kort voor zonsonder-
gang worden alle kleuren
uitgedoofd
zodat uiteindelijk
alleen rood
overblijft.
De intensiviteit van de
kleuren
kan
verschillen, net als
de
breedte van de kleurbanden.
Hoe groter de
druppels,
des te smaller
de
regenboog,
maar des te
sterker de
kleuren. De regenboog is rond
omdat
de boog
de
begrenzing vormt van het gebied
aan de
hemel waar het
zonlicht dat in de druppels
wordt
weerkaatst
zichtbaar
is.
Die begrenzing heeft
een
vaste afstand tot de zon en
dus de vorm van een
kring.
De grootste
regenbogen
zijn
's ochtends vroeg
of aan
het einde van de
middag te
zien,
wanneer de
zon laag staat.
Bij laagstaande zon is
de
regenboog
een
halve
cirkel.
Vanuit een
vliegtuig is
zelfs een hele
cirkel te zien.
Overdag, wanneer
de
zon
hoger aan
de
hemel staat, is
hooguit een deel van de
boog zichtbaar.
Hoe
hoger de
zon des te lager
de regenboog en
des
te kleiner het deel van
de boog dat
boven de
horizon
uitsteekt.
Vaak zijn slechts stukken van de
boog
te
zien, omdat niet overal waar de regenboog
zich
kan
manifesteren druppels aanwezig zijn. Af en toe her-
halen
de kleuren zich aan de
binnenkant.
De boog lijkt
dan in
meerdere
smalle bogen opgesplitst.
Soms zien
we door
dubbele terugkaatsing
van zonlicht in drup-
pels buiten
de
gewone
regenboog
nog een
tweede
zwakkere bijboog.
De kleuren
daarvan staan in omge-
keerde
volgorde van
de
hoofdboog.
De bijboog staat
een eindje
buiten de
gewone
boog.
Tussen de beide
bogen is de hemel
donker,
de "band van
Alexander"
genoemd naar de
Griekse filosoof Alexander van
Aphrodisias. In zeldzame
gevallen is
zelfs een derde
of vierde boog waargenomen
waarvoor het licht
drie
of viermaal moet weerkaatsen. Bij een glad waterop-
pervlak kan soms
een extra boog
ontstaan,
de
spie-
gelboog.
Die ontstaat omdat het
spiegelbeeld
van
de
zon voor een
extra regenboog
aan
de hemel
zorgt.
Bij volle
maan lijkt
de boog
kleurloos,
omdat
ons oog
bij
nacht vrijwel kleurenblind
is.
Op een
kleurendia
zijn
de kleuren wel te zien. Een sneeuwboog
bestaat
niet.
Om een boog te zien zijn bolvormige
deeltjes nodig.
Sneeuw bevat geen ijsbolletjes.
KNMI /
Weer Servicedienst Leeuwarden/Wytgaard